5377

Graafschap Kennemerland (1061 - 1091) - Dirk V

Graafschap Kennemerland (1049 - 1061); Amstel- en Waterland (1000-1100)

Floris l werd opgevolgd door zijn zoon Dirk V (1061-1091). Uit zijn huwelijk met Othilde, die waarschijnlijk van Saksische herkomst was, werden twee kinderen geboren: Floris en een niet met naam bekende dochter.

Omdat Dirk V in 1061 nog minderjarig was, nam zijn moeder Geertruida van Saksen tot aan zijn meerderjarigheid zijn taken waar. Waarschijnlijk om haar positie tegen de dood de Duitse keizer Hendrik lV beschermde bisschoppen te versterken, hertrouwde zij met Robrecht, een zoon van graaf Boudewijn V van Vlaanderen. Kort na dit huwelijk, in 1063, gaf Hendrik lV de Echternachte aan de bisdommen Utrecht en Echternach terug. Dit waren de moederkerken Vlaardingen, Oegstgeest, Velzen, Heiloo en Petten, die ooit door Willibrord aan de abdij van Echeternach waren geschonken. Zij zouden door door Dirk lll en zijn nakomelingen zonder enig recht daarop in bezit zijn genomen. De keizer ging echter nog een stap verder door een jaar later de gehele graafschappen Rijnland en Westflinge aan de bisschop van Utrecht te schenken. Op papier heersten Geertruida en Robrecht toen alleen nog maar in het zuidelijke deel van het latere Holland, waar Vlaardingen het centrum van was. Feitelijk bleef echter alles bij het oude en zelfs de Echternachse kerken bleven in het bezit van gravin Geertruida en "Robbrecht de Fries". 

Rechts: Geertruida van Saksen en haar zoon Dirk V

In 1069 trok Godfried lll met de Bult, hertog van Neder-Lotharingen ten strijde tegen het graafschap. Hij had van de abt van Echternach de helft van de Echternachse kerken in leen gekregen tegen een jaarlijkse vergoeding die hij pas hoefde te betalen als hij deze ook daadwerkelijk in handen had. Geertruida en Robrecht waren genoodzaakt uit te wijken naar Gent. De strijd ging ondertussen door, want Godfried lll moest nog twee keer terugkeren om de orde te herstellen. Bij de laatste, in 1076, vond er te Vlaardingen een aanslag op hem plaats. Deze aanslag zou door een dienaar van Dirk V zijn gepleegd. Godfried overleed aan de bij deze aanslag opgelopen verwondingen.

Toen kort daarna ook de bisschop van Utrecht overleed, zag Dirk V zijn kans schoon. Samen met zijn stiefvader Robrecht bracht hij de nieuwe elect Koenraad bij IJsselmonde een zware nederlaag toe, waardoor de Zuid-Hollandse eilanden aan het Utrechtse bisdom werden ontnomen. De Utrechtse bisschop Koenraad en graaf Dirk V bleven elkaars tegenstanders. Koenraad steunde de Duitse keizer Hendrik lV en Dirk de paus toe deze met elkaar in conflict lagen. Hij erkende ook de door de paus gesteunde tegenkoning Rudolf. In 1091 overleed Dirk V, nog slechts ongeveer 37 jaar oud. Hij werd begraven in de abdijkerk van Egmond.

Hij werd opgevolgd door zijn zoon Floris ll.

Graafschap Holland (1091 - 1121)

laatst bijgewerkt: 13-11-02

colofon